12 maart 2015

Rabobank moet schadevergoeding betalen renteswap

Categorie: Renteswaps

De uitspraak van de rechtbank Oost-Brabant over swaps is het vervolg op een tussenuitspraak van juli 2013. Het ging hier om een vastgoedonderneming, die op grond van een advies van de Rabobank verschillende rentederivaten heeft afgesloten. Zo heeft Rabobank geadviseerd een dollarswap aan te gaan, maar ook een renteswap en een rente supercollar.

Als advocaat renteswap kom ik Rabobank veel tegen in geschillen. Samen met ABN AMRO is Rabobank de grootste aanbieder geweest van renteswaps aan het MKB. Als u in de problemen door rentederivaten bent gekomen, dan zijn daar verschillende oplossingen voor.

Rabobank advies renteswap zonder financiering

Uit de feiten blijkt dat hier de situatie speelde van een renteswap zonder financiering. Door de Rabobank is geadviseerd om eerst een renteswap af te sluiten, terwijl nog niet zeker was of de financiering van het vastgoedproject zou worden verstrekt. Als advocaat renteswap kom ik deze situatie vaak tegen en dat is juist erg risicovol. Renteswaps zijn vaak geadviseerd onder het mom van afdekken van risico’s, maar als een renteswap wordt afgesloten, terwijl er nog geen financiering tegenover staat, is een renteswap erg risicovol. Vooral als de financiering afhankelijk is van de betroffen bank, te weten Rabobank.

In deze procedure vorderde de vastgoedonderneming dat alsnog financiering werd verstrekt. Dit is voor de rechtbank een brug te ver en daarvan wordt aangegeven dat de vastgoedondernemer onvoldoende heeft gesteld op basis waarvan Rabobank verplicht was om financiering te verstrekken.

Zorgplicht geldt ook bij renteswaps

Tegelijkertijd stelt de vastgoedondernemer dat de bank haar zorgplicht bij het adviseren van renteswaps heeft geschonden. Als belangrijk argument voert de ondernemer aan dat Rabobank het aangaan van renteswaps als voorwaarde had gesteld aan het afsluiten van de financiering. Ook dat wordt echter door de rechtbank niet gehonoreerd. De rechtbank overweegt dat hiervoor onvoldoende is gesteld, althans dat er onvoldoende feiten zijn die daartoe leiden.

Wel overweegt de rechtbank dat bij het adviseren van renteswaps een bijzondere zorgplicht is. In dat kader stelt de rechtbank dat de zorgplicht vooropstelt dat Rabobank als aanbieder van derivaten gehouden is om cliënten voor het afsluiten van overeenkomsten duidelijk voor te lichten over de aard van de renteswap en de daaraan verbonden risico’s. In dat licht overweegt de rechtbank dat tussen partijen niet in geschil is dat Rabobank renteswaps verkocht om renterisico’s te verminderen. Tegelijkertijd staat ook vast dat er sprake was van een toekomstige financiering. De rechtbank overweegt dan ook terecht – en als advocaat renteswaps kom ik dit vaker tegen – dat Rabobank moest waarschuwen voor de gevolgen van een toekomstige mismatch, vooral als het gaat om renteswaps met een langere looptijd. Zo overweegt de rechtbank:

“Dit betekent dat Rabobank bij de advisering van (Eiser 1) terdege rekening moest houden met de omvang van haar (toekomstige) financieringen en moest waarschuwen voor de gevolgen van een (toekomstige) mismatch, met name waar het gaat om derivaten met een langere looptijd (in dit geval: tien jaar) dan op het moment van het afsluiten bestaande financieringen.”

Bij eindvonnis wordt overwogen dat uit de gespreksverslagen van Rabobank niets blijkt van informatie over renterisico’s, renteontwikkelingen, productmogelijkheden, et cetera. Ook is er geen schriftelijke informatie verstrekt aangaande het minimale financieringsvolume en een eventuele mismatch.

Als advocaat zie ik dan een interessante overweging. Zo overweegt de rechtbank:

“De rechtbank moet constateren dat de Rabobank niet consistent is in haar stellingname. In de correspondentie die aan de procedure vooraf is gegaan, in de conclusie van antwoord en ook ter comparitie, heeft de Rabobank consequent naar voren gebracht en volgehouden dat de derivaten werden afgesloten expliciet voor de toen bestaande financiering. (…) Uitgaande van dit herhaaldelijk door de Rabobank ingenomen standpunt dat de derivaten waren bedoeld om renterisico’s te beheersen voor de bestaande financieringen, kan de door Rabobank thans bij akte aangevoerde reden dat aan Eiser 1 geen verdere schriftelijke informatie is verstrekt aangaande het minimale financieringsvolume en een eventuele mismatch (te weten uitbreinding van het financieringsvolume in de toekomst) niet worden beschouwd als reden om niet bedoelde informatie te (hoeven) verstrekken. Hoe dan ook, constateert de rechtbank dat ook niet is gebleken dat die informatie aangaande financieringsvolume, eventuele mismatch en duur mondeling is gegeven.”

Ook zie ik hierin dat Rabobank zeer summier is geweest in het verstrekken van informatie over renteswaps. Zo overweegt de rechtbank ten aanzien van een gespreksverslag dat Rabobank heeft overgelegd:

“Wat daarvan verder ook zij en veronderstellenderwijs ervan uitgaande dat uit dit telefoongesprek valt op te maken dat (Rabomedewerker 2) in dit gesprek überhaupt een renteswapovereenkomst (of transactie) heeft gesloten, valt uit dit telefoongesprek naar het oordeel van de rechtbank bepaald niet te constateren dat (Rabomedewerker 2) goed geïnformeerd en welbewust een (verstrekkende, potentieel risicovolle) renteswapovereenkomst sluit.”

Ondanks dat blijkt dat Rabobank de vastgoedondernemer volstrekt onvoldoende heeft geïnformeerd en toegelicht, slaagt een beroep op dwaling niet. Als advocaat renteswap moet ik helaas constateren dat een beroep op dwaling nog nimmer is gehonoreerd door de rechtbank. De rechtbank overweegt dat dwaling een zeer verstrekkend gevolg heeft en dat daar zeer zware objectiveerbare eisen aan worden gesteld. De rechtbank constateert dat de Rabobank wel schriftelijke informatie heeft verstrekt waarin een aantal risico’s worden genoemd en overweegt dat voor dwaling ook geldt dat de ondernemer een onderzoeksplicht heeft en nu hij daar niet aan heeft voldaan, hem geen beroep op dwaling toekomt.

Wel overweegt de rechtbank dat Rabobank haar zorgplicht heeft geschonden en Rabobank wordt veroordeeld tot vergoeding van de geleden schade, waarbij Rabobank wordt veroordeeld om een voorschot van EUR 250.000,- te betalen.

Advies van advocaat over schade renteswap

Indien u zelf een renteswap geadviseerd hebt gekregen, aarzelt u dan niet om contact op te nemen met ons.

http://www.advocaten-amsterdam.nl/category/49/Renteswaps